Kvartkrísa unga fólksins

1. febrúar 2026

Ég er enn með sorg í hjarta að Gaflaraleikhúsið eigi ekki samastað í mínum yndislega heimabæ, Hafnarfirði, en er þakklát Borgarleikhúsinu að bjóða þau velkomin í húsið og leyfa þeim að bjóða upp á sýninguna Ekki hugmynd. Hér ræður grínið ríkjum, við erum með þrjá unga leikara, Arnór Björnsson, Óla Gunnar Gunnarsson og Vigdísi Hafliðadóttur, sem leiða áhorfendur um rússíbana lífsins þegar þú ert tuttugu og eitthvað á tímamótum. Það er allt voða erfitt, hvaða háskólanám á að velja? Festist maður á leigumarkaði? Hvernig í andskotanum á maður að kaupa íbúð (nema að þú fáir silfurskeið í vöggugjöf)? Af hverju er mótvindur í ALLAR ÁTTIR?

Kraftar sameinaðir

Ekki hugmynd myndi ég kalla sketsasýningu, einskonar nútíma-revíu. Sýningin er samansett af sketsum sem leikararnir sjálfir sömdu en þau eru öll titluð sem höfundar verksins. Vígdís er bæði þekkt sem tónlistarkona úr hljómsveitinni FLOTT og fanta skemmtikraftur úr Improv Ísland en hún hefur einnig verið einkar skemmtileg í hlutverki Kristrúnar Frostadóttur í Áramótaskaupinu. Arnór Björnsson og Óli Gunnar Gunnarsson vöktu saman athygli fyrir allmörgum árum þegar þeir skrifuðu, ásamt Bryndís Björgvinsdóttur, og léku í sýningunni Unglingurinn í Gaflaraleikhúsinu (bara 13 og 14 ára gamlir?!). Sýningin fékk einnig tvær tilnefningar til Grímuverðlaunanna. Þeir hafa unnið mikið saman í gegnum árin m.a. leikið í sjónvarpsseríunni Meikar ekki sens sem var sýnd á Sjónvarpi Símans.

Hér sameina Vigdís, Óli Gunnar og Arnór krafta sína og gera grín af öllu því sem viðkemur fyrstu fullorðinsárunum. Sviðsmyndin vekur strax athygli þegar maður gengur inn á Litla svið. Sviðið er uppfullt af kössum í öllum stærðum sem byrja að lýsast upp til skiptis þegar sýningin hefst. Úr hverjum kassa heyrist rödd auglýsingaþular, auglýsingunum fjölgar þangað til þær eru klipptar í sundur og sameinast í algjöra hringavitleysu. Þetta byrjar vel, salurinn skellihlær og stemningin er góð. Leikararnir birtast syngjandi og dansandi á sviðinu en nú skal sko tekið til.

 

Hratt tempó og sprengiorka

Fyrir hlé er mjög hratt tempó, leikararnir eru fullir af orku, þá verð ég sérstaklega að nefna Arnór Björsson sem virðist ætla að springa úr spenningi og gefur allt sitt í vitleysuna og grínið. Óli Gunnar er orkumikill en beislar sig aðeins miðað við Arnór, en styrkleikar Vigdísar liggja í lágstemmdari viðbrögðum og húmor sem hún nýtir sér á móti þessum tveimur sprellikörlum. Stundum fannst vanta aðeins meira jafnvægi á milli orkustiga leikaranna en spenningur þeirra og metnaður var áþreifanlegur og smitaði salinn af kæti. Enda var hlegið stöðugt. Það var kannski einn skets sem missti aðeins flugið fyrir hlé en flestar senur voru gáskafullar og hraðar.

Ég hugsa sérstaklega til þess þegar þau eru að gramsa í kössunum á sviðinu, sem þau eiga að vera að ganga frá, og finna borðspil. Spilið er auðvitað Lífsgæðakapphlaupið sem eitt þeirra fékk í stúdentsgjöf (eins og við öll). Þá er reitum frá 1 upp í 10 raðað um sviðið og leikararnir skiptast á að kasta tening og freista gæfunnar. Einn fer aðeins áfram um tvo reiti og frystist á leigumarkaðnum (úr leik), annar klífur menntastigann en menntar sig í … BÓKMENNTAFRÆÐI. Þvílík örlög. Hann fær hundrað hugarstig en er atvinnulaus. Ég gargaði úr hlátri þar sem ég var nú auðvitað að búast við þessu, verandi bókmenntafræðingur og þekki þá fordóma sem samfélagið hefur gagnvart þeim fræðum … ég vil nú bara benda á að það eru starfandi bókmenntafræðingar sem mæta á frumsýningu leiksýninga til að dæma áðurnefndar sýningar. Mæli með að halda þeim góðum. Svona heilræði fyrir framtíðina …

 

Einlægari seinni hálfleikur

Eftir hlé fáum við að sjá örlítið einlægari hlið á leikurunum, ásamt bráðfyndnum sketsum fá leikararnir svolítið sín móment, einræður, en þar stendur upp úr senan hans Óla Gunnars þar sem hann segir áhorfendum frá upplifuninni að verða faðir í fyrsta skipti. Það kom mér í raun á óvart að fá svona einlæga frásögn í þessu verki sem hafði þangað til verið uppfullt af galsa og bröndurum. Þarna sýndi hann á sér aðra hlið og snerti við áhorfendum með frásögninni.

Vigdís fær nokkrum sinnum að sýna sönghæfileika sína og grípur meira að segja einu sinni í gítarinn en Vigdís og leikstjóri verksins, Egill Andrason, sáu um tónlistina. Um útsetningu laga sáu svo Máni Svararsson, upptökustjóri og tónskáld, og Elías Geir Óskarsson, sem margir þekkjar úr hljómsveitinni Inspector Spacetime, sem einnig sá um hljóðmynd. Lögin í sýningunni eru mörg grípandi poppslagarar en einnig fáum við að heyra rapplag um ungbörn og ljúfsárt þjóðlag. Arnór og Óli Gunnar eru einnig flottir söngvarar og þau dansa öll af skemmtilegri innlifun frekar fyndin dansspor við mörg lögin. Danshreyfingar voru í höndum leikaranna og leikstjórans. 

 

Frábært listrænt teymi

Sölvi Dýrfjörð sá um ljósahönnun en hún var heldur betur nýtt á stórkskemmtilegan hátt. Hún var lifandi og leikandi og bætti helling við suma sketsa. Grænn var þemalitur búninganna en kassarnir réðu ríkjum þegar kom að leikmyndinni og leikmunum, þetta sýndi manni hversu fjölhæfir kassar geta verið. Þeir urðu að hjóli, barnarúmi, síma, sófa, bar, og svo lengi má nefna. Bryndís Ósk Ingvarsdóttir sá um þessa skemmtilegu leikmynd og búninga. Aðstoðarleikstjórn var í höndum Ásgríms Gunnarssonar og dramatúrg var Björk Jakobsdóttir. Vert er að nefna að Egill Andrason er yngsti leikstjóri sem viðloðinn er leikrit á fjölum Borgarleikhússins. Þetta er ungæðisleg sýning sem talar beint inn í nútímann og því stórgóð ákvörðun að fá ungan og upprennandi leikstjóra til að stýra skipinu í land.

 

Á heildina litið, ef þú ert að leita að kvöldlöngu hláturskasti þá myndi ég skella mér á Ekki hugmynd. Hér er gert stólpagrín af forréttindakvarti ungs fólks sem lifir í heimi þar sem ósanngjarnir stýrivextir, þátttökumedalíur og áferðin á ávókadó er aðal umkvörtunarefnið. Það er auðvitað óbærilegt að uppgötva á fullorðinsárum að maður sé bara meðaljón (ljón?) þegar maður var alinn upp sem snillingur. Þetta er sýning sem mun tala beint til ungmenna en mér fannst eldri fulltrúar áhorfendahópsins ekkert hlæja minna, enda vorum við öll eitt sinn á barmi fullorðinsára.

Lestu þetta næst

Gullþræðir í vefnum

Gullþræðir í vefnum

Leikritið Þegar ég sé þig sé ég mig var upphaflega samið sem útskriftarverkefni Ernu Kanema...