Raunir heimilislæknis

28. september 2021

Næsti – Raunir heimilislæknis eftir Ninu Lykke hlaut Brage Prisen í Noregi árið 2019. Bókin er þriðja skáldsaga Lykke. Bókin kom út hjá Benedikt bókaútgáfu árið 2020 og vakti að mínu viti ekki svo mikla athygli þegar hún kom út í íslenskri þýðingu Bjarna Jónssonar. Mögulega má þar kenna um frekar óáhugaverðri kápu. Það mætti segja að bókin sé svona bók sem fréttist á milli fólks, þessi sem rís hægt upp á leslistanum eftir því sem fleiri hrósa henni.

Samstarfskona mín mælti með bókinni við mig fyrir sumarið. En hver bók á sér sinn tíma og það var ekki fyrr en í haust sem ég loksins komst í að lesa hana. Strax á fyrstu síðum bókarinnar sá ég að þetta væri bókin sem myndi rífa mig upp úr lestrarlægðinni sem hafði gengið yfir mig í hryðjum allt síðan um mitt sumar.

Hræsni, samskipti og kulnaður heimilislæknir

Næsti segir frá heimilislækninum Elínu; konu með tvær uppkomnar dætur, eiginmann, tuttugu ára starfsferil og fullkomið heimili. Í fjölda ára hefur hún starfað á sömu læknastofunni – metnaðurinn fyrir vinnunni er löngu horfinn á braut og samúð með skjólstæðingum sömuleiðis. Þegar hún endurnýjar kynnin við gamlan kærasta fer allur heimur hennar á hvolf. Eða er þetta „á hvolf“?

Lykke gagnrýnir harðlega vestrænt hræsnisamfélag í bókinni. Pólitískur rétttrúnaður er skoraður á hólm. Hún gagnrýnir þörf fólks eftir því að fá alltaf „það sem það á rétt á“ án þess að hugsa um samfélagið. Einstaklingshyggjan er að ganga af fólki dauðu. Beinskeitt gagnrýnin og húmorinn er samt ekki það sem fékk mig til að gleypa bókina í mig í einum bita. Það gengur bara einhvern veginn allt upp. Lykke tekur fyrir stöðnun í sambandi, samskiptaleysi, fjölskyldutengsl og hamingjuna, í öllu sínu valdi, í bókinni og fléttar því saman í eina meinhæðna skáldsögu.

Heimilislæknirinn þinn?

Ég hló ansi oft upphátt við lesturinn, hafði mjög gaman af samræðum Elínar og Tore, beinargrindarinnar á stofunni hennar. Elín er skemmtilega beinskeitt persóna sem auðvelt er að elska og líta niður á á sama tíma. Samskipti hennar og skoðanir á sjúklingum eru endalaus uppspretta húmors og gleði.

Eitt er víst, ég mun aldrei líta heimilislækna sömu augum eftir lestur bókarinnar.

Lestu þetta næst

Elsku leg

Elsku leg

Yerma eftir Simon Stone í Þjóðleikhúsinu Jólasýning Þjóðleikhússins 2024, Yerma, kemur svo...

Ótti vekur alltaf upp hatur

Ótti vekur alltaf upp hatur

Ótti vekur alltaf upp haturAriasman í Tjarnarbíó Sýningin Ariasman er 80 mínútna einleikur þar sem...

„Kona verður að velja“

„Kona verður að velja“

Leikritið Ungfrú Ísland var frumsýnt í Borgarleikhúsinu föstudaginn 17. janúar síðastliðinn. Um er...

Segulmagnaður einleikur

Segulmagnaður einleikur

Ífigenía var dóttir Agamemnon konungs í grískri goðafræði. Samkvæmt sögunni var henni fórnað af...